İBADET

 

İBADET

 

İbadet üç kısma ayrılmıştır.

1.İbadet

2.Ubudiyet

3.Ubudet

 

İbadet:Avamın işidir.Onlar ibadeti cehennem azabından korunmak ve cennete girebilmek için yaparlar.Bu düşünce ile yapılan ibadet sahiplerine avam denir.İsterse şeriat sahibi olsun, isterse Kur'an'ın Arapçasını ezberinden okusun onlar

yine avamdır.Çünkü onların maksatlarında cehennemden korku,cennete girme iştiyatı vardır. İbadeti de bunun için yaparlar. Onun için böyle maksatla yapılan ibadet,sahiplerine de avam denir.Böyle ibadetler sakat ibadettir.hani bir insan hastalıklı, marazlı olur,böyle birisi sağlam bütün birn insan gibi olabilir mi?Muhakkak ki olamaz.

İkincisi Ubudiyet dir.Bu ibadet sahipleri de ibadetlerini Allah rızası için yaparlar.Bu ibadet sahiplerine Ebrar denir. Ebrar kimdir?Bunlar ehli tarik dediğimiz Tarikat ehlidir. Bunlar ibadeti ne için yapıyorsun dediğin zaman,cennet için demez, Allah rızası için yapıyorum der,ama Allah'ı kendinden ayrı bir yerde düşünür,yani Allah ayrı kendisi ayrı.İşte böyle yapılan ibadete Ubudiyet,sahiplerine de Ebrar denir.

Hatta bu hususta bir hadisi şerif vardır.(Hasenetül ebrar seyyiatül mukarrabin)"Ebrarların işledikleri sevap mukarrebler yanında günahdır."Peki Mukarrebler kimlerdir?Mukarrebler Allah'a Zülkarneyn gibi iki cihetle yakın olanlardır ki , bunlar ibadetlerini Hak'tan alırlar Hak ile Hakk'a yaparlar.Abit.ibadet,mabut üçü bir olmak şartıyle yapılana Ubudet, sahiplerinede Mukarrebin deniliyor.Bunlar Allah'a iki cihetle yakın olmuşlardır.İbadeti Hak'tan alıp Hak ile Hakk'a yapan bir kişide bir murat bir istek olur mu?Burada Allah rızası için yapıyorum dediği zaman bu da bir istektir.

İbadeti Hak'tan alıp Hak ile Hakk'a yapacağız.Burada üç türlü vasıf birleşmiş olacak.İbadet eden,ibadet ve ibadet olunan Hak olacak.Böyle olunca bir istek kalır mı,elbette kalmaz.

Malik Efendinin bir ilahisini okuyoruz.

     

Yan ey aşık yan

Tevhide boyan

Bir Allah diyen

Buldu cennetan

    

Burada Malik Efendi Hazretleri bir defa Allah diyen iki cenneti buldu diyor.Bu cennetler sekiz olmak hesabiyle dördü amel mukabilinde,dördü de irfan mukabilindedir. Amel mukabilinde olanlar ibadetçilerin,irfan mukabilinde olanlar da aşıkların cenneti olmuş oluyor.Peki bu cennetlerde neler var?İnsan niçin bu cennetleri istiyor?Kuru kuru cenneti ne yapacak? Amel cennetinde yeme içme vardır.Türlü türlü meyve ağaçları ve çeşitli taamlar mevcuttur. Mısrı Niyazi Efendi Hazretleri bir beyitinde şöyle buyuruyor.

 

Eşcazda sazlar çalınır

Dallarda meyva sallanır

Sen sunmadan ol bulunur

Her emrine ferman kamu

 

Burası taam cenneti yeme içme cenneti derler.Orada meyva ağaçlarından meyvalar sarkmış,bir kişinin bu meyvelerden birisini yemek iştahı yalnızca gönülden geçsin,meyveler tabak içinde o kişiye hemen geliyor.Kişinin kuş kebabı canı isterse kuşlar kebap olmuş hemen önöne geliyor.Demek ki amel cennetinin mükafatı yemek içmek olmuş oluyor.

Fakat irfan cennetinde bu yok o zaman arifler aldandı...Oranın lezzeti Cemali İlahi dir. Onlar Cemali İlahi ile lezzetleneceklerdir.Şayet kendilerine bir yemek içmek arzusu gelse amel cennetine inerler ihtiyaçlarını giderirler.

Ayeti kerimede buyuruluyor(Velimen hafe makame Rabbihi cennetan)"Rabın makamından korkanlara iki cennet verilecektir."Hem amel cennetinde hem irfan cennetinde yeri olacaktır.Biraz evvel okunan ilahide de Malik Efendi Hazretleribunu demek istiyor. "Bir Allah diyen buldu cennetan." yani iki cenneti buldu demek istiyor.

Fakat biz nasıl bir defa Allah diyebiliriz?Eğer bu bir defa Allah demekse kolay.Allah demek dil ile Allah demek değildir, zevk iledir.Bütün bu kainatta devreden bir tek Allah olduğunu görmektir.Allah'tan başka bir varlık olmadığını zevk ile müşahede etmektir.

Demek ki bütün aleme baktığımızda her zerreyi Allah'ın kapladığını gördüğümüz zaman Allah demiş sayılırız.Niyazi Mısri Hazretleri buyurduğu gibi:

 

Her zerrede zatına ilan eylemiş

 

İşte böyle zevk eden kişilere iki cennet verilecektir. Resulullah Efendimiz hadisi şeriflerinde(Menkale Lailahe illallah dehalel cenne)"Kim Lailahe İllallah derse cennete girer"

Ama bu lafz yani söz ile değil,Lailahe İllallah diyen bir kimse Allah'tan gayrı bir şey görmeyecek, gözünden Masiva kalkacak masiva nedir?Masiva gayriyettir.

Eşrefoğlu Hazretlerine sormuşlar Hak kandedir?"Yer ile gök Allah ile dolmuş nereye baksan ondan gayri yok"buyurmuşlardır.İşte böyle zevk edenler Lailahe İllallah demişlerdir. Yoksa dil ile Allah demeyi herkes becerbilir.Zevk ile Lailahe İllallah demek ancak ariflere mahsustur. Ariflerden gayrisi bunu diyemez. İşte böyle Allah diyenler iki cennetide buldu. Böyle kimselerin hem amel cennetinde hem de irfan cennetinde yeri olacaktır.

Biz bu alemde iki cennetide arasak nasıl bulabiliriz?Bir arifin hem irfaniyeti vardır, hem de ameli vardır.Amel nedir? Amel Allah'ın buyurduklarını yerine getirmektir. Namaz, Oruç, Hac, Zekat ve Kelime-i Şahadet.Bunların tümü bir amelden ibarettir.

Peki biz bu ameldeki cenneti nasıl bulabiliriz?Eğer bu amelleri Allah'la beraber işlersek bu amellerden bir zevk hasıl olacaktır ki bu zevke cennet denir.Ameldeki cennet ise amelden zevk almaktır.Onun için arif olan kimselerin her iki cennette yeri vardır.Onlar irfaniyetten aldığı zevki ameldede alırlar,keza amelden aldığı zevki irfaniyette bulurlar.

Nasıl ki irfaniyet cennetinde Cemali İlahi ile zevkiyap olursan,amel cennetinde de ameli işlerken Allah'la beraber olduğunu müşahede edebilirsen bunun irfan cennetindeki zevkten hiç bir farkı kalmaz. Yeterki bir insan arifi billah olsun,Allah'ı anlamış ve idrak etmiş olsun. Bu zevk ile hemdem olan kişiler,bu alemde dahi,ahiret alemine gidip de ahiret alemindeki cennette Rabbını müşahade etmeyi beklemez.Böyle kimseler daha bu alemde iken öbür alemdeki zevklerin her birini tatmış olacaktır.

Cenabı Allah ayeti kerimesinde buyuruyor:(Men kane fi hazihi a'ma fehüve fil ahireti a'ma ve edallu sebila)" Burada ama olan ahirettede amadır."İşte bundan dolayı Resullullah Efendimiz buyurmuşlardır.(Eddünya mezre'atül ahire)"Dünya ahiretin tarlasıdır."Yani kazanç yeri burasıdır.Burada bir şey kazanılmadı ise o kişilerin haline öbür alemde yazıklar olsun.

Bu aleme biz bunun için gönderirdik. Allah'ın bizleri bu aleme getirmesi, ahiretimizi, cennetimizi, Rabbımızı ve ne türlü varlıklar var ise tümünü burada görmemiz içindir.Onun için bu amele bir itibarla da imtihan alemi denilmiştir.Bir aşığın bu hususta şu beyiti vardır.

    

Bekayı mülkünden eyledim teşrif

Bu dar-ı fenada imtihan için

Gece ve gündüz muradım budur

Cemal-i pakini anlamak için

   

Muradımız gece gündüz Allah'ın mukaddes,pak olan varlığını müşahede etmektir. Hangi varlık beka mülkünden geldi? Bekayı mülk Allah'ın varlığıdır.Biz bu aleme Allah'tan geldik.

Allah içinde olanları dışına verdi ki bütün bu alem zahir oldu.Bizde zahir olan bu isimleri,sıfatlerı anlamak için bu aleme Allah'ın butununda geldik,yine onun butununa gideceğiz.Oraya boş elle gitmeyelim,Allah'ı burada anlayıp idrak etmeye çalışalım ki ona varmaya yüzümüz olsun.